Wydaje się, że ekstremalne biegi wytrzymałościowe, zwłaszcza ultramaratony, powodują szybsze starzenie się czerwonych krwinek niż biegi na krótkich dystansach. Nowe badania pokazują, że obciążanie organizmu do granic możliwości na długich dystansach powoduje znaczne uszkodzenia komórek. Chociaż ćwiczenia są niezbędne dla zdrowia, badanie to sugeruje, że istnieje próg, przy którym intensywność może stać się szkodliwa na poziomie biologicznym.
Jak ultramaratony obciążają czerwone krwinki
Naukowcy z Uniwersytetu Kolorado w Anschutz przeanalizowali próbki krwi ultramaratończyków (170 km) i zawodników przełajowych na krótkich dystansach (40 km). Obie grupy doświadczyły wzrostu uszkodzeń powodowanych przez reaktywne formy tlenu (cząsteczki, które w naturalny sposób gromadzą się wraz ze starzeniem się komórek). Jednakże szkody były znacznie większe w grupie ultramaratonów.
Według Angelo D’Alessandro, jednego z głównych badaczy: „Krew po ultramaratonie wygląda jak krew kogoś, kto właśnie został potrącony przez samochód”. Oznacza to, że czerwone krwinki szybciej akumulują uszkodzenia i szybciej się starzeją. Badanie wykazało również, że komórki biegaczy długodystansowych przyjmują kształt kulisty, przez co są mniej wydajne w dostarczaniu tlenu i bardziej podatne na filtrowanie przez śledzionę.
Dlaczego to jest ważne
Czerwone krwinki transportują tlen po całym organizmie. Przyspieszone starzenie się tych komórek oznacza, że organizm musi ciężej pracować, aby utrzymać odpowiedni poziom tlenu, co może potencjalnie prowadzić do tymczasowej immunosupresji, anemii i innych problemów zdrowotnych. Badanie nie wykazuje długoterminowych szkód, ale rodzi pytania dotyczące skumulowanego efektu powtarzanych ultramaratonów.
Nauka o ładowaniu
Zwiększony nacisk na czerwone krwinki jest prawdopodobnie spowodowany połączeniem stanu zapalnego i wymuszonego krążenia podczas ekstremalnych ćwiczeń. Organizm reaguje na intensywne ćwiczenia, zwiększając swoje zapotrzebowanie na tlen, co prowadzi do zwiększonego poziomu reaktywnych form tlenu i uszkodzenia komórek.
Chociaż jest mało prawdopodobne, aby 10-procentowy spadek liczby czerwonych krwinek obserwowany u ultramaratończyków spowodował natychmiastową anemię, uwydatnia to znaczne skutki fizjologiczne tych wyścigów. Naukowcy badają obecnie, jak długo utrzymują się te efekty i czy wpływają one na wydajność.
Wyniki sugerują, że organizm może sygnalizować potrzebę zwiększenia odporności na biegi wytrzymałościowe, ale nie jest jasne, czy uszkodzenie to jest ostatecznie korzystne, czy szkodliwe.
Konieczne są dalsze badania, aby ustalić, czy powtarzające się ultramaratony prowadzą do długoterminowych skutków zdrowotnych. W tym momencie biegacze powinni mieć świadomość, że te wydarzenia wywierają ogromny nacisk na organizm, zwłaszcza na poziomie komórkowym.
